Klezmer Aron

    Na pierwszym bazarze, między stoiskiem, gdzie latem sprzedaje się lody i pieczone jabłka zimą, naprzeciwko trefnej jatki, znajduje się mały, pusty placyk. Raz w tygodniu, najczęściej w niedzielę, rozkładają się tam dwaj znani klezmerzy. Jeden z nich to Aron – śpiewak, który jest też autorem słów i melodii. Swoje pieśni wydaje drukiem i sprzedaje po dziesięć groszy za broszurę.

    Jego wspólnik jest na wpół ślepy, wysoki i barczysty. Oczy ma zawsze przymknięte. Chodzi schludnie ubrany.

    Aron jest wysoki i chudy. Zawsze ma zabandażowane czoło. Aron śpiewa, a ślepiec przygrywa mu na harmonii.

    Co śpiewają? Piosenki z życia wzięte. O tym, co zdarzyło się w  mieście stołecznym Warszawie. Kiedy Żydom przytrafia się coś dobrego, Aron komponuje wesołą melodię, a gdy coś złego – melodia jest smutna. Często zdarza się, że kiedy Aron zaczyna śpiewać, publika płacze razem z nim.

    Kiedy doszło do strasznego wypadku, w którym – oby nam się to  nie przydarzyło! – matka z czwórką dzieci spłonęły żywcem, wydał broszurkę: „Matka i czwórka dzieci żywcem spalone na  ulicy Dzielnej”. Aron śpiewa, a jego wspólnik wydobywa na  harmonii przerażająco smutne dźwięki. Wokół rośnie grupa słuchaczy. Kiedy przechodzi rewirowy z III cyrkułu i chce rozpędzić publikę, ludzie tłumaczą mu słowa piosenki, a on staje jak wryty i żegna się znakiem krzyża...

    Klezmerzy nie byli świadomi tego, że tworzą muzykę ludową...

    Broszura z balladą o matce i czwórce spalonych dzieci sprzedaje się bardzo dobrze. Niemal każdy przechodzień kupuje cienką książeczkę z fotografią ofiar, które zginęły w pożarze. Kiedy ojciec rodziny wyrabiał grzebienie w świetle lampy naftowej, materiał się zapalił. Tylko ojciec się uratował, ale oszalał. Odwieziono go do  wariatkowa u bonifratrów.

    I tak śpiewają tę smutną balladę aż do późnej nocy, zarabiając podczas występu, a także na sprzedaży broszur z  wesołymi lub smutnymi tekstami...

Beniamin Dawidsohn, Warsze szel mate, Riszon leCijon 1971, s. 196-197.
Książka jest dostępna pod adresem: http://ia600301.us.archive.org/25/items/nybc204606/nybc204606.pdf
tłum. Anna Ciałowicz

Drukuj

Partnerzy

Goście Online

Odwiedza nas 67 gości oraz 0 użytkowników.

Statystyki

Odsłon artykułów:
3665521
UA-28053597-1